آموزش جوجه کشی طبیعی مرغ
آیا قصد جوجه کشی طبیعی از مرغ را دارید؟ از اینکه جوجه طبیعی مرغ چند روز طول میکشد اطلاعی ندارید؟ آشنایی با فصل جوجه کشی مرغ خانگی ندارید؟ پس با ما تا انتهای این نوشته از چیکن هچ همراه باشید تا در رابطه با صفر تا صد جوجه کشی مرغ خانگی بدون دستگاه اطلاعات کاملی ارائه شود.
- دارای درصد موفقیت بسیار بالا در جوجه کشی از تخم مرغ
- بهره گیری از قطعات مرغوب و با کیفیت
- دارای قابلیت تهویه و سیرکولاسیون هوا بصورت اتوماتیک
جوجه کشی طبیعی مرغ چه صورت است؟
جوجه کشی مرغ به روش سنتی فقط در مقاطع مشخصی از سال امکان پذیر است. ماه های فروردین و اردیبهشت و اواخر شهریور و اوایل پاییز از جمله زمانی هایی هستند که شرایط آب و هوایی برای جوجه کشی طبیعی مرغ سازگار می باشد.
در جوجه کشی طبیعی، مرغ به مدت 3 هفته بر روی تخم های نطفه دار می خوابد و آنها را به جوجه تبدیل میکند. از هر نوع مرغی نمی توان برای جوجه کشی طبیعی استفاده نمود. ضمن اینکه نژادهایی که برای جوجه کشی مناسب هستند باید ابتدا کرچ شوند.
برای جوجه کشی طبیعی لازم است که ابتدا مرغ وارد حالت کرچی شود. کرچ شدن و یا کرک شدن و کپ آمدن یک رفتار غریزی در مرغ ها می باشد. در نتیجه این رفتار غریزی مرغ علاقه شدیدی به خوابیدن در لانه و یا خوابیدن بر روی تخم ها پیدا میکند. حس مادری او بسیار قوی شده و مرغ ترسو به یک مرغ شجاع با حالت تهاجمی تبدیل میشود. همچنین صدای مرغ نیز تغییر پیدا میکند.
نژاد های مرغ مناسب برای جوجه کشی طبیعی
مهمترین نژادهایی که برای جوجه کشی طبیعی ایده آل هستند شامل نژاد بومی و محلی، لاری، کوشین، ابریشمی، بلک استار، برهما و مرغ مرندی می باشند. نژادهای دیگری هم همچون دومینیک، مینیاتور، پلیموت راک و … هم به خوبی کرچ می شوند.
بعد از نژاد باید به ظاهر پرنده نیز بسیار دقت نمایید. هر مرغی که کرچ شده لزوما برای جوجه کشی مناسب نمی باشد. برخی از مرغ ها پوشش پر ضعیفی دارند و دچار طاسی شده اند، برخی از آنها ممکن است در نیمه جوجه کشی، تخم ها را رها نمایند.
مرغ هایی که پیر هستند و یا تازه تخمگذار شده اند؛ مرغ هایی که نقص ژنتیکی در پاها و نوک و … دارند؛ مرغ هایی که ضعیف بوده و لاغر هستند؛ مرغ هایی که علائم بیماری دارند و ظاهر آنها بی حال و بیمار به نظر می رسد و مرغ هایی که تخم خوار می باشند به هیچ وجه مناسب جوجه کشی طبیعی نیستند.
اگر مرغ های مزرعه شما از نژادی هستند که در سال حداقل یک بار پتانسیل کرچ شدن دارند، می توانید با انتخاب مرغ مناسب به جوجه کشی طبیعی بپردازید.
اقدامات لازم برای جوجه کشی طبیعی مرغ
همان طور که گفته شد جوجه کشی طبیعی مرغ بیشتر در اوایل فصل بهار و اواخر تابستان و اوایل پاییز امکان پذیر می باشد. برخی از مرغ ها به خودی خود در زمان های گفته شده کرچ می شوند.
برخی از مرغ ها نیز آمادگی لازم برای کرچ شدن را دارند ولی اقداماتی لازم است تا آنها کاملا کرچ شده و بتوان برای جوجه کشی طبیعی از آنها بهره برد.
به منظور تحریک مرغ ها به کرچ شدن و ایجاد شرایط مناسب جوجه کشی اقدامات زیر را انجام دهید.
- نور محیط لانه مرغ را کم کنید.
- تخم مرغ های داخل لانه را جمع آوری نکنید و حتی تعدادی تخم مرغ دیگر نیز به آن اضافه کنید.
- از ایجاد مزاحمت در محیط لانه مرغ جلوگیری نمایید. برای این منظور بهتر است لانه مرغ را به یک محیط خلوت و به دور از مرغ ها و خروس های دیگر منتقل نمایید.
- دما و رطوبت محیط لانه باید معتدل باشد. اگر محیط لانه زیاد گرم باشد مرغ لانه را ترک نموده و ممکن است در اثر استرس دمایی بر روی زمین بخوابد.
- بستر لانه مرغ را با کاه پر کنید. استفاده از کاه در لانه مرغ برای کرچی او بسیار تأثیر گذار است.
- با استفاده از آرد گندم کمی خمیر مایه ترش تهیه نموده و به مدت یک هفته هر روز صبح مقداری از خمیر ترش را به همراه غذا به مرغ ها بدهید تا برای کرچ شدن تحریک شوند.
انتخاب تخم های نطفه دار برای جوجه کشی
چه در جوجه کشی طبیعی و چه در جوجه کشی مصنوعی با ماشین جوجه کشی لازم است که کاربر حتما از تخم نطفه دار تازه استفاده کند. برای نطفه دار شدن تخم مرغ ها در یک گله باید به تعداد کافی خروس نیز به همراه مرغ ها پرورش داده شوند.
در گله های مولد معمولا به ازای هر 5 مرغ یک عدد خروس در گله رها میکنند. اگر به ازای هر 10 مرغ، یک خروس در گله باشد احتمالا تخم های نطفه دار حاصل بسیار ضعیف بوده و به درد جوجه کشی نخواهند خورد. تعداد زیاد خروس در گله نیز باعث نزاع بین خروس ها شده و ممکن است گله را به عارضه کانیبالیسم مبتلا کند. بنابراین ضریب مرغ به خروس باید استاندارد باشد.
تخم های نطفه دار قبل از جوجه کشی باید تحت دما و رطوبت خاصی نگهداری شوند. اگر دمای محیط نگهداری تخم های نطفه دار بیش از 25 درجه باشد نطفه شروع به رشد نموده و بصورت ناقص رشد میکند و تلف میشود. تخم های نطفه دار در دمای 18 الی 20 درجه قابل نگهداری می باشند. رطوبت محیط نگهداری تخم نطفه دار نیز باید بین 40 الی 50 درصد باشد.
در بخش بالا اشاره شد که برای تحریک مرغ به کرچی تعدادی تخم مرغ در لانه او قرار دهید. پیشنها میکنم حتما از تخم مرغ های معمولی برای این منظور استفاده کنید و از قرار دادن این تخم مرغ ها برای ادامه جوجه کشی خودداری نمایید. بعد از اینکه مرغ مزرعه شما واقعا کرچ شد با توجه به جثه او بین 9 الی 12 عدد تخم مرغ نطفه دار تازه می توانید در زیر او قرار دهید.
لازم به ذکر است که تخم مرغ نطفه دار حداکثر تا 5 الی 6 روز قابل نگهداری است. بعد از این مدت نطفه درون تخم به شدت ضعیف شده و نمی تواند به جوجه کامل تبدیل شود.
چکار کنیم مرغ کرچ شود؟
بعضی از مرغ ها ممکن است رفتار کرچی تقلید کنند تا کسی مزاحم آنها نشود. اگر شما به اشتباه از این مرغ برای جوجه کشی استفاده کنید، به احتمال قوی او تخم های نطفه دار را ترک خواهد کرد و باعث تلف شدن آنها خواهد شد.
اگر مرغ شما رفتار کرچی تقلید میکند برای اطمینان از کرچ شدن او بهتر است یکی دو روز او را با تخم مرغ مصنوعی و با معمولی تست کنید.
بعد از اطمینان از کرچ شدن مرغ، از یک جعبه چوبی و یا پلاستیکی برای جوجه کشی طبیعی استفاده کند. داخل لانه را با کاه پر نموده و با کف دست کمی سطح آن را گود نمایید. به تعداد مناسب تخم نطفه دار در داخل لانه قرار داده و مرغ کرچ شده رو در داخل لانه بگذارید. محل قرار گیری لانه باید دور از دسترس سایر مرغ و خروس ها و حیوانات دیگر باشد. زیرا مزاحمت و ترس باعث میشود مرغ، جوجه کشی را رها نماید.
محیط جوجه کشی طبیعی مرغ باید دور از تابش مستقیم نور باشد و بهتر است محل لانه کمی تاریک باشد. دما و رطوبت محیط جوجه کشی نیز بایستی حتما معتدل باشد. دمای گرم و یا سرد و یا مرطوب و خشک برای جوجه کشی اصلا مناسب نیست.
برای تغذیه مرغ مقداری دان و همچنین آب در نزدیکی لانه قرار دهید. ظرف آبخوری کمی دور از لانه باشد تا در اثر رفت و آمد مرغ، آب بر روی تخم های نطفه دار پاشیده نشود.
در روز هفتم الی دهم جوجه کشی، می توانید نطفه سنجی نموده و تخم های بدون نطفه را از زیر مرغ بردارید. در ادامه جوجه کشی این نوع تخم ها گندیده خواهند شد.
جوجه کشی طبیعی مرغ به طور متوسط 21 روز طول میکشد. گاهی اوقات ممکن است جوجه ها در روز 23 هچ شوند. بنابراین عجله نکنید و اجازه دهید تمامی تخم ها هچ شوند. اگر تا روز 23 برخی از جوجه ها متولد شده و هنوز برخی از تخم ها حتی نوک نزده باشند، احتمالا جوجه داخل آن تخم تلف شده و امیدی به خارج شدن او نیست.
جوجه های یک روزه پس از 24 الی 36 ساعت باید با آب شیرین تقویت شوند. در این مدت زمان نیازی به خوراک آنها نیست و باید کیسه زرد جذب بدن آنها شود. بعد از 24 الی 36 ساعت می توان جوجه ها را با خوراک مخصوص جوجه تغذیه نمود.
سخن آخر
در این نوشته از چیکن هچ به آموزش جوجه کشی طبیعی از مرغ پرداخته ایم که میتواند برای جوجه کشی در منزل برای شما مفید واقع شود. چنانچه در این راستا سوالی دارید با ما در قسمت نظرات در میان بگذارید.
سوالات متداول
در زیر به برخی از سوالات متداول کاربران پاسخ دادهایم.
چرا جوجه مرغ زیر مرغ در نمیاد؟
دلایل شامل دمای پایین، رطوبت زیاد، سن بالای مرغ مادر و بزرگ بودن تخم ها است.
جوجه کشی طبیعی مرغ چقدر طول میکشه؟
مدت جوجه کشی معمولاً ۲۱ روز است و خروج جوجه ها ممکن است تا ۳ تا ۵ روز بعد طول بکشد.
فصل مناسب جوجهکشی مرغ خانگی کیه؟
بهار بهترین فصل جوجه کشی است به دلیل شرایط دمایی و نوری مناسب.
چند تخم زیر مرغ کرچ باشه خوبه؟
حداکثر ۱۰ تا ۱۲ تخم نطفه دار بستگی به اندازه مرغ می توان گذاشت.
زیر مرغ کرچ چی بذاریم؟
بستر باید از زمین فاصله داشته باشد و روی آن کاه و ملافه قرار گیرد.
مرغ چند روز روی تخم ها میخوابه؟
معمولا حدود ۲۱ روز پس از شروع جوجه کشی روی تخم ها میماند.
سلام چرا بعضی جوجها نوک میزنند اما بعد نمیتونن در بیان ممیرن
سلام دوست عزیز
اون بستگی به روند جوجه کشی از تخما و سالم و ناسالم بودن جوجه ها داخل تخم داره
بعضی وقتا هم پوسته ی تخم به حدی سفته که نمی تونن نوکش بزنن اینم ناشی از کلسیم زیاد توی پوستس
سلام من یه مرغ دارم میخواستم بدونم با روزی یه تخم مرغ میشه جوجه کشی کرد چون نمی تونم تخم نطفه دار تهیه کنم میخوام از همین نژاد باشه
سلام دوست عزیز
تفاوتی نداره تعداد بستگی به خود شما داره
ایا جوجه کشی به جز زیر مرغ و دستگاه جوجه کشی در جای گرم میشود
نمیدانم
سلام خسته نباشید.
مرغ و جوجه هام حشره زده بودن روغن زدم بعد از چند روز زیر بغل جوجه هام زرد شده دلیلش چیه؟
سلام
دلیلش همین روغن زدنته
برای از بین حشره کافی بود اسپری ضد انگل بخری بزنی
سلام علت فلج شدن مرغ چی میتونه باشه جز تغذیه ؟
چند روزی بقیه مرغها اذیتش میکردن نمیذاشتن چیزی بخوره
راه درمانش چیه خوب میشه؟مولتی اکترولیت بهش دادیم خوب نشده
سلام دوست عزیز
مقاله ای که برات لینک میدم رو بخون
دلایل فلج شدن مرغ و جوجه مرغ و نحوه درمان آن
مرغی که تازه شروع به تخم گذاشتن کرده؛ آیا این تخم ها مناسب جوجه کشی هستن؟ یا باید از زمان تخم گذاری مرغ چند ماه بگذره؟
بستگی به نطفه داره
نطفش قوی باشه مشکلی نداره
سلام
میخواستم بدونم یه مرغ که تازه کرچ شده تا چند روز بگزره از کرچیش میشه استفاده کرد برای جوجه کشی
منظورم این هست که از یه بنده خدایی مرغ کرچ خریدم ولی از مدت کرچش 2 هفته گذشته آیا میشه زیرش تخم نطفه دار گذاشت تا جوجه کشی کرد
سلام دوست عزیز
برحسب نوع مرغ متفاوته
و این طول دوره گاها 18 تا 25 روز متفاوته
سلام مجدد و وقت بخیر
یه مرغ سبرایت دارم که یکماه پیش کرچ شده بود و الان باز میره میخوابه روی تخم . امکان دوباره کرچ شدن طی دو ماه هست؟
سلام دوست عزیز
اگر شرایط کرچ شدن رو داشته باشه همچنان بله
سلام وقت بخیر
مرغ کرچی دارم هر روز روزی یک ربع از لانه اش میاد بیرون امروز یکساعت بیرون بوده حواسمون نبود بهش ایا تخم مرغاش خراب شدن؟اگه کمی سرد شده باشن؟
سلام دوست عزیز
نه مشکلی پیش نمیاد روزانه حداقل باید دوبار از روی تخم ها بلند بشه غذا و آب بخوره
محیط قرارگیری لانه گرم بود؟؟
مرغ کرک رو باید اب و غذا را پیشش گذاشت و حبسش کرد….یعنی خروج و براش ببندی با اجر یا مثلا داخل یک کارتون بزرگ
سلام، با ادمین موافقم
فقط برای اشتراک تجربه، بستگی به مرغ داره من لاری داشتم، فقط یه جوجه دراومد سه نوع جوجه مختلف یک روزه گذاشتم، قبول کرد.
البته بعضی هم دیدم بچه خودشون چون شبیه نبوده با نک زدن کشتن، پس جواب قطعی وجود نداره، باید امتحان کنی!!
سلام دوست عزیز
ممنون که نظرتون رو با ما به اشتراک گذاشتین
سلام مرغ ما از روی تخم مرغ ها پا شد فکر کنم ۱۲ ساعتی شده باشه
و دوباره رفت نشست روی تخم ها
الان جوجه ها خراب شدن؟
سلام دوست عزیز
یعنی 12 ساعت از روی تخم ها بلند شده بوده؟
نطفه سنجی انجام بده اگر جنین در حال حرکت بود که زندس
اگر نه ایجاد مشکل کرده
سلام خسته نباشید اگه ممکنه سریع پاسخ منو بدین، مرغ ابریشمی دارم که از مجموع ۵تخمش ۳تا تخم باز کرد که اولیش به دلیل نامعلوم مرد دومی کاملآ سالم و طبیعی هست اما سومی با وجود گذشتن بیش از۲۴ساعت خروج از تخم چشمام هنوز کاملاً بسته هست البته زیر پلک چشمام کاملآ تکون میخوره! سوالم اینکه آیا زاتأ کور هست؟؟ یا ممکنه فقط پلکش باز نشده؟؟ چه راهکاری توصیه میکنید؟؟؟
سلام مهدی جان
بعد از به دنیا اومدن تغذه شون نکردی که؟
محیط بهاندازه ی کافی تهویه داره؟
چشمش حالت تورم هم داره؟
سلام مجدد و عرض تشکر بابت پاسخگویی شما،نه تو ۲۴ساعت اول تغذیه نداشتن تهویه رطوبت و گرمای محیط هم مناسبه ، چشماش حالت تورم هم نداره! البته ساعتی پیش خانومم پنبه آغشته به آب ولرم رو آروم کشیده روی چمشاش و خدارو شکر ظاهراً باز شده و عادی هست مثل اون جوجه دیگه😊بازم اگه شما توصیه ای دارید بفرمایید
خواهش می کنم مهدی جان
به احتمال زیاد بعد از حروج تخم به خاطر اینکه در معرض هوای محیط قرار گرفته اینطوری شده شاید در تماس با گرد و غبار و اینا بوده
یله کار درستی رو انجام دادید
توصیه می کنم آب رو بذارید بجوشه و به مقدار خیلی کمی هم نمک خوراکی توش بریزید ( خیلی کم )
بعدش با یه دستمال تمیز و مرطوب اطراف چشمشو تمیز کنید این کارو تا 3 الی 5 روز انجام بدید فقط مراقب باشید که محلول با چشم پرنده تماسی نداشته باشه
با عرض سلام 3روز هست مرغ من کپ اومده . روی یدونه از تخم های خودش خوابیده بود . دوتا دونه دیگه هم خودم گذاشتم زیرش . ولی روز سوم تخم گذاشته و خوابیده روی تخمها همچنان و کاملا خوابیده و در روز دوبار میاد بیرون غذا اب میخوره و میره سر جاش . آیا واقعا کپ اومده یا داره تقلید میکنه
سلام دوست عزیز
تقلید کمتر اینقد پیوسته و جدی میشه احتمالا کپ اومده
سلام وقتتون بخیر
اولا یه موضوعی رو بگم
به تاریخ و پاسخ و توضیحات که نگاه میکنم واقعا از این همه تعهد شما لذت میبرم که کاملاً رایگان تجربیاتتون رو در اختیار مردم میذارید و میدونم خیلی کم هستن. افرادی که این جوری وقت بذارن واسه مشکلات مردم.
و اینکه من میخواستم تجربه مو از جوجه کشی سنتی با بقیه و شما دوستان عزیز درمیون بذارم و لطف بفرمایید اشتباهاتمرو بهم بگید شاید به دوستان دیگر هم کمک کنه.
من ۴تا مرغ سبرایت دارم که نوبتی کرچ شدن و سعی کردم که تخم های مختلف زیرشون بذارم حدودا ۷ الی ۸تخم تهیه کردم برای هر کدام و بعضی وقتا قسمتی یا کل یکی دو تا تخم بیرون میموند از زیرشون. چنتا مشکل داشتم در این حین. تخم هایی که بیرون اومدن در روز بیستم جوجه شدن ولی بعضی اوقات تخم هارو در روزهای بعد از بیستم که زیر نور میگرفتم تکون میخوردن یعنی زنده بودن ، یکیشونو خودم خارج کردم که متأسفانه خون داخلش بود و تلف شد ولی یه تخم دیگه رو دست نزدم و بعد چند روز خارج نشد و داخل تخم تلف شد و خارج نشد. بعضی تخم ها هم جوجه ی داخلش کاملا خشک بود و به زور و کمک خودم خارج شد. یکی از مرغ ها هم وقتی جوجه ها بیرون اومدن به یکی از جوجه ها حمله میکرد و میزدش که جداش کردم و گذاشتمش کنار مرغی که هنوز ۴ ۵ روز از دوران جوجه کشی خودش مونده بود و مشکلی که پیش اومد این بود که بیشتر تخم های اون مرغ جوجه نشد حالا نمیدونم بخاطر گذاشتن جوجه زنده زیرش بود یا مشکل دیگه.
یکی از مرغ های دیگه هیچکدام از تخماش جوجه نشد با اینکه داخل تخم سالم بودن و کامل و اینکه نمیدونستم باید خودم تخم رو بشکونمیا نه.بهر حال تلف شدن. حالا این مرغ که جوجه ای نداره هنوز میخوابه و خاصیت کرچی رو حفظ کرده. ایا میشه باز تخم از نو زیرش گذاشت یا خیر. معذرت میخوام بابت طولانی بودن پیام. اگر صلاح دیدین راهنمایی بفرمایید. باتشکر فراوان از سایت خوب و ادمین های خوبتر . ممنون
سلام دوست عزیز
ممنون بابت حسن توجهتون
مورد آخر که فرمودین جوجه نشدن آیا نطفه سنجی انجام داده بودین تخم ها نطفه داشتن؟؟؟
اگه کرچه میتونید زیرش تخم اضافه کنید
بهتره تخم هارو زیاد دستکاری نکنید اغلب 4 الی 5 روز زمان بیرون اومدن از تخم اینور اونور میشه عجله اینطور باعث تلف شدن زودهنگامشون میشه
خواهش میکنم.
نه متاسفانه سهل انگاری کردم توی نطفه سنجی و بعد دو هفته متوجه شدم سه تا از تخم ها جنین داخلش تشکیل نشده ولی همون موقع بقیه تخم ها جنین تکون میخورد داخلش که بعد از روز ۲۳ام که تخم هارو خود باز کردم جوجه های کاملا سالم مُرده بودن. و اینکه جایی توی توضیحاتتون خوندم که نوشته بودین مرغ بعد دوران کرچی خیلی ضعیف میشه و بخاطر همون بعد از اینکه جوجه ها در نیومدن تخمی نذاشتم زیرش.
سلام وقت بخیر علت اینکه بعضی از جوجه ها داخل تخم تلف شدن میتونه مواردی باشه که من تجربه کردم
اول اینکه همه تخم مرغ ها را با هم زیر مرغ بزارین تا یک روز با هم در بیان
در طول سه هفته اصلا به تخم ها دست نزنید
وسوم اینکه میگن تا 23 روز ممکنه طول بکشه من چند ساله ندیدم بیشتر از 21 روز بشه 20 روز و حتی 19 روزه به دنیا میان ولی بیشتر 21نمیشه در روز بیست و یکم اگر چند تا از جوجه ها به دنیا اومدن یه سوراخ رو بقیه تخم ها بزنید تا کمک کنید جوجه به دنیا بیاد ولی کامل از تخم جدا نکنید بزارید زیر مادرش خودش از تخم جدا میشه
با تشکر
سلام دوست عزیز
ممنون از اینکه تجربیاتتونو با ما به اشتراک گذاشتین
مرغ منم همینطور بود ۳تاجوجه ها تو تخم مرده بودن
سلام ودرود اگه الان کرک هستش میشه تخم بزاری ولی از نطفه دار بودن تخم ها مطمئن باشید بعد زیر مرغ قرار بدین ۱۰الی ۱۲ تخم میتونید زیر مرغ بزارین