
آیا قصد جوجه کشی طبیعی از مرغ را دارید؟ از اینکه جوجه طبیعی مرغ چند روز طول میکشد اطلاعی ندارید؟ آشنایی با فصل جوجه کشی مرغ خانگی ندارید؟ پس با ما تا انتهای این نوشته از چیکن هچ همراه باشید تا در رابطه با صفر تا صد جوجه کشی مرغ خانگی بدون دستگاه اطلاعات کاملی ارائه شود.

- دارای درصد موفقیت بسیار بالا در جوجه کشی از تخم مرغ
- بهره گیری از قطعات مرغوب و با کیفیت
- دارای قابلیت تهویه و سیرکولاسیون هوا بصورت اتوماتیک

جوجه کشی طبیعی مرغ چه صورت است؟
جوجه کشی مرغ به روش سنتی فقط در مقاطع مشخصی از سال امکان پذیر است. ماه های فروردین و اردیبهشت و اواخر شهریور و اوایل پاییز از جمله زمانی هایی هستند که شرایط آب و هوایی برای جوجه کشی طبیعی مرغ سازگار می باشد.
در جوجه کشی طبیعی، مرغ به مدت 3 هفته بر روی تخم های نطفه دار می خوابد و آنها را به جوجه تبدیل میکند. از هر نوع مرغی نمی توان برای جوجه کشی طبیعی استفاده نمود. ضمن اینکه نژادهایی که برای جوجه کشی مناسب هستند باید ابتدا کرچ شوند.

برای جوجه کشی طبیعی لازم است که ابتدا مرغ وارد حالت کرچی شود. کرچ شدن و یا کرک شدن و کپ آمدن یک رفتار غریزی در مرغ ها می باشد. در نتیجه این رفتار غریزی مرغ علاقه شدیدی به خوابیدن در لانه و یا خوابیدن بر روی تخم ها پیدا میکند. حس مادری او بسیار قوی شده و مرغ ترسو به یک مرغ شجاع با حالت تهاجمی تبدیل میشود. همچنین صدای مرغ نیز تغییر پیدا میکند.
نژاد های مرغ مناسب برای جوجه کشی طبیعی
مهمترین نژادهایی که برای جوجه کشی طبیعی ایده آل هستند شامل نژاد بومی و محلی، لاری، کوشین، ابریشمی، بلک استار، برهما و مرغ مرندی می باشند. نژادهای دیگری هم همچون دومینیک، مینیاتور، پلیموت راک و … هم به خوبی کرچ می شوند.
بعد از نژاد باید به ظاهر پرنده نیز بسیار دقت نمایید. هر مرغی که کرچ شده لزوما برای جوجه کشی مناسب نمی باشد. برخی از مرغ ها پوشش پر ضعیفی دارند و دچار طاسی شده اند، برخی از آنها ممکن است در نیمه جوجه کشی، تخم ها را رها نمایند.
مرغ هایی که پیر هستند و یا تازه تخمگذار شده اند؛ مرغ هایی که نقص ژنتیکی در پاها و نوک و … دارند؛ مرغ هایی که ضعیف بوده و لاغر هستند؛ مرغ هایی که علائم بیماری دارند و ظاهر آنها بی حال و بیمار به نظر می رسد و مرغ هایی که تخم خوار می باشند به هیچ وجه مناسب جوجه کشی طبیعی نیستند.
اگر مرغ های مزرعه شما از نژادی هستند که در سال حداقل یک بار پتانسیل کرچ شدن دارند، می توانید با انتخاب مرغ مناسب به جوجه کشی طبیعی بپردازید.
اقدامات لازم برای جوجه کشی طبیعی مرغ
همان طور که گفته شد جوجه کشی طبیعی مرغ بیشتر در اوایل فصل بهار و اواخر تابستان و اوایل پاییز امکان پذیر می باشد. برخی از مرغ ها به خودی خود در زمان های گفته شده کرچ می شوند.
برخی از مرغ ها نیز آمادگی لازم برای کرچ شدن را دارند ولی اقداماتی لازم است تا آنها کاملا کرچ شده و بتوان برای جوجه کشی طبیعی از آنها بهره برد.
به منظور تحریک مرغ ها به کرچ شدن و ایجاد شرایط مناسب جوجه کشی اقدامات زیر را انجام دهید.
- نور محیط لانه مرغ را کم کنید.
- تخم مرغ های داخل لانه را جمع آوری نکنید و حتی تعدادی تخم مرغ دیگر نیز به آن اضافه کنید.
- از ایجاد مزاحمت در محیط لانه مرغ جلوگیری نمایید. برای این منظور بهتر است لانه مرغ را به یک محیط خلوت و به دور از مرغ ها و خروس های دیگر منتقل نمایید.
- دما و رطوبت محیط لانه باید معتدل باشد. اگر محیط لانه زیاد گرم باشد مرغ لانه را ترک نموده و ممکن است در اثر استرس دمایی بر روی زمین بخوابد.
- بستر لانه مرغ را با کاه پر کنید. استفاده از کاه در لانه مرغ برای کرچی او بسیار تأثیر گذار است.
- با استفاده از آرد گندم کمی خمیر مایه ترش تهیه نموده و به مدت یک هفته هر روز صبح مقداری از خمیر ترش را به همراه غذا به مرغ ها بدهید تا برای کرچ شدن تحریک شوند.
انتخاب تخم های نطفه دار برای جوجه کشی
چه در جوجه کشی طبیعی و چه در جوجه کشی مصنوعی با ماشین جوجه کشی لازم است که کاربر حتما از تخم نطفه دار تازه استفاده کند. برای نطفه دار شدن تخم مرغ ها در یک گله باید به تعداد کافی خروس نیز به همراه مرغ ها پرورش داده شوند.
در گله های مولد معمولا به ازای هر 5 مرغ یک عدد خروس در گله رها میکنند. اگر به ازای هر 10 مرغ، یک خروس در گله باشد احتمالا تخم های نطفه دار حاصل بسیار ضعیف بوده و به درد جوجه کشی نخواهند خورد. تعداد زیاد خروس در گله نیز باعث نزاع بین خروس ها شده و ممکن است گله را به عارضه کانیبالیسم مبتلا کند. بنابراین ضریب مرغ به خروس باید استاندارد باشد.

تخم های نطفه دار قبل از جوجه کشی باید تحت دما و رطوبت خاصی نگهداری شوند. اگر دمای محیط نگهداری تخم های نطفه دار بیش از 25 درجه باشد نطفه شروع به رشد نموده و بصورت ناقص رشد میکند و تلف میشود. تخم های نطفه دار در دمای 18 الی 20 درجه قابل نگهداری می باشند. رطوبت محیط نگهداری تخم نطفه دار نیز باید بین 40 الی 50 درصد باشد.
در بخش بالا اشاره شد که برای تحریک مرغ به کرچی تعدادی تخم مرغ در لانه او قرار دهید. پیشنها میکنم حتما از تخم مرغ های معمولی برای این منظور استفاده کنید و از قرار دادن این تخم مرغ ها برای ادامه جوجه کشی خودداری نمایید. بعد از اینکه مرغ مزرعه شما واقعا کرچ شد با توجه به جثه او بین 9 الی 12 عدد تخم مرغ نطفه دار تازه می توانید در زیر او قرار دهید.
لازم به ذکر است که تخم مرغ نطفه دار حداکثر تا 5 الی 6 روز قابل نگهداری است. بعد از این مدت نطفه درون تخم به شدت ضعیف شده و نمی تواند به جوجه کامل تبدیل شود.
چکار کنیم مرغ کرچ شود؟
بعضی از مرغ ها ممکن است رفتار کرچی تقلید کنند تا کسی مزاحم آنها نشود. اگر شما به اشتباه از این مرغ برای جوجه کشی استفاده کنید، به احتمال قوی او تخم های نطفه دار را ترک خواهد کرد و باعث تلف شدن آنها خواهد شد.
اگر مرغ شما رفتار کرچی تقلید میکند برای اطمینان از کرچ شدن او بهتر است یکی دو روز او را با تخم مرغ مصنوعی و با معمولی تست کنید.
بعد از اطمینان از کرچ شدن مرغ، از یک جعبه چوبی و یا پلاستیکی برای جوجه کشی طبیعی استفاده کند. داخل لانه را با کاه پر نموده و با کف دست کمی سطح آن را گود نمایید. به تعداد مناسب تخم نطفه دار در داخل لانه قرار داده و مرغ کرچ شده رو در داخل لانه بگذارید. محل قرار گیری لانه باید دور از دسترس سایر مرغ و خروس ها و حیوانات دیگر باشد. زیرا مزاحمت و ترس باعث میشود مرغ، جوجه کشی را رها نماید.
محیط جوجه کشی طبیعی مرغ باید دور از تابش مستقیم نور باشد و بهتر است محل لانه کمی تاریک باشد. دما و رطوبت محیط جوجه کشی نیز بایستی حتما معتدل باشد. دمای گرم و یا سرد و یا مرطوب و خشک برای جوجه کشی اصلا مناسب نیست.
برای تغذیه مرغ مقداری دان و همچنین آب در نزدیکی لانه قرار دهید. ظرف آبخوری کمی دور از لانه باشد تا در اثر رفت و آمد مرغ، آب بر روی تخم های نطفه دار پاشیده نشود.
در روز هفتم الی دهم جوجه کشی، می توانید نطفه سنجی نموده و تخم های بدون نطفه را از زیر مرغ بردارید. در ادامه جوجه کشی این نوع تخم ها گندیده خواهند شد.
جوجه کشی طبیعی مرغ به طور متوسط 21 روز طول میکشد. گاهی اوقات ممکن است جوجه ها در روز 23 هچ شوند. بنابراین عجله نکنید و اجازه دهید تمامی تخم ها هچ شوند. اگر تا روز 23 برخی از جوجه ها متولد شده و هنوز برخی از تخم ها حتی نوک نزده باشند، احتمالا جوجه داخل آن تخم تلف شده و امیدی به خارج شدن او نیست.
جوجه های یک روزه پس از 24 الی 36 ساعت باید با آب شیرین تقویت شوند. در این مدت زمان نیازی به خوراک آنها نیست و باید کیسه زرد جذب بدن آنها شود. بعد از 24 الی 36 ساعت می توان جوجه ها را با خوراک مخصوص جوجه تغذیه نمود.
سخن آخر
در این نوشته از چیکن هچ به آموزش جوجه کشی طبیعی از مرغ پرداخته ایم که میتواند برای جوجه کشی در منزل برای شما مفید واقع شود. چنانچه در این راستا سوالی دارید با ما در قسمت نظرات در میان بگذارید.
سوالات متداول
در زیر به برخی از سوالات متداول کاربران پاسخ دادهایم.
چرا جوجه مرغ زیر مرغ در نمیاد؟
دلایل شامل دمای پایین، رطوبت زیاد، سن بالای مرغ مادر و بزرگ بودن تخم ها است.
جوجه کشی طبیعی مرغ چقدر طول میکشه؟
مدت جوجه کشی معمولاً ۲۱ روز است و خروج جوجه ها ممکن است تا ۳ تا ۵ روز بعد طول بکشد.
فصل مناسب جوجهکشی مرغ خانگی کیه؟
بهار بهترین فصل جوجه کشی است به دلیل شرایط دمایی و نوری مناسب.
چند تخم زیر مرغ کرچ باشه خوبه؟
حداکثر ۱۰ تا ۱۲ تخم نطفه دار بستگی به اندازه مرغ می توان گذاشت.
زیر مرغ کرچ چی بذاریم؟
بستر باید از زمین فاصله داشته باشد و روی آن کاه و ملافه قرار گیرد.
مرغ چند روز روی تخم ها میخوابه؟
معمولا حدود ۲۱ روز پس از شروع جوجه کشی روی تخم ها میماند.






سلام
مرغ من از عصر تا صبح فردا روی تخم ها نشست ولی فرداش از رو تخم بلند شد و دیگه ننشست
مشکل چیه؟
سلام امیرجان
بهش استرس وارد کردی هیچوقت تو محیطی که احساس امنیت نکنن جوجه درآوری انجام نمیشه
سلام دکتر مرغ من رو تخم مرغ هاش نمیخوابه میتونم خودم رو تخم مرغ ها بخوابم تا جوجه دربیاد. روزی چندساعت باید بخوابم.ممنون از سایت خوبتون
جلل الخالق من از دست شماها چیکار کنم
ببخشید من مرغم امروز جوجه هاش در اومدن یکی از تخم ها زیر پای مرغ پوسته روییش شکست ولی اون پرده زیرش مونده آیا جوجه میمیره یا از تخم در میاد؟
سلام ابوالفضل
این بستگی به این داره که میزان شکستگی عمیق باشه یا سطحی
اگه عمیق باشه و اگه روند رشد و تکامل جوجه هنوز ناقص باشه احتمال اینکه زنده بمونه کمه
ولی اگه سطحی باشه میتونی خودت تعمیر کنی تخم رو برای اینم از چسب جراحی استفاده کن
سلام مرغ من چندروزیه کرچ شده بعد دیروز روی یه تخم خابید من بلندش کردم زیرش تخم گذاشتم دیگه نرفت اونجا بخوابه
امروز گرفتمش گذاشتمش تو جعبه ای که کاه وتخم مرغ گذاشتم درشم با استامبول بستم مرغ توش بمونه
آیا میخابه رو تخم ها یا نه؟؟؟
نخیر بهش استرس وارد کردی
زندونی کردنش دیگه فایده ای نداره
چرا تخم های مرغ می شکنند
سلام دوست عزیز
این می تونی ناشی از کمبود کلسیم و نازک بودن پوسته ی تخم، عدم تقویت مرغ ها قبل از تخم گذاری، جوجه کشی نا درست، و یا جابجایی بیش از حد تخم ها باشه
گاها هم ممکنه مرغ ها به طور تصادفی و از روزی بی تجربگی تخم ها رو بشکنه
سلام من مرغ خوابوندم تعدادیش به دنیااومدتو ۳تاش صدای جوجه میامد ولی متاسفانه درنیومدن وتو تخم مرده بودن علتش چی میتونه باشه؟
سلام سمیه جان
دما و رطوبت محیط قرار گیری و محکم شدن پوسته تخم و قادر نبودن جوجه برای شکستن پوسته
سلام من یک مرغ دارم ۱۲روز کرچشده
من دیروز تخم گذاشتم قشنگ نشسته
ایا باز میکنهگ
سلام محمد طاها جان
این بستگی به این داره که تخم ها نطفه داشته باشن یا نه
باید روز هفتم تا دهم نطفه سنجی شون کنی
در این مورد هم مقاله ای که برات لینک میدم رو بخون : چگونه نطفه سنجی کنیم؟
سلام
زیر مرغ مینیاتوری سه تخم نطفه دار گذاشتم
بعد از یک هفته و نطفه سنجی فقط یکی از تخمها جنین داره
میتونم الان باز تخم اصافه کنم بذارم زیرش یا نه؟
دوتا تخم بدون نطفه رو شک دارم میشه برندارم و بمونن تا روزی که مرغ بلند میشه؟
سلام مهدیه جان
چون پرنده انرژی زیادی رو صرف خوابیدن رو تخما می کنه
اگه با فاصله ی زمانی زیادی بذاری تخمارو
بدنش ضعیف میشه
چجوری شک داری
روز هفتم و دهم دو باره نطفه سنجی کن
یا نطفه دارن یا ندارن
اگه نداشتن باید برشون داری
میمونه فاسد میشه میشکنه
مرسی
خواهش می کنم
یه سوال دگه هم داشتم اینکه یه مرغ کرچ دارم اصلا روزانه از جاش بلند نمیشه باید بزور بیرونش کرد که باعث شده تابحال چند تا تخم مرغارو بشکنه اگه بلندش نکنیم چی میشه یا دونه با اب نذاریم براش خودش مجبور شه بلند شه چه کنیم
محبوبه جان
روش بلند کردنت اشتباه که باعث شکستن تخم ها شده
کافیه بگیری بغلت بیاری سر دانخوری و آبخوری بذاری
اگه غذا نخوره تلف میشه
سلام خسته نباشید
مرغ من کرک شده جایی ندارم بزارمش.
میشه داخل همون قفس گذاشتش یا خیر؟
سلام مهدی
نه بهتره محیطی که برای مرغ کرچ در نظر می گیری کاملا آروم و تاریک باشه
دماش متعادل باشه، نه زیاد گرم و نه زیاد سرد
و بهتره مرغای دیگه در اطرافش حضور نداشته باشن
آب و غذا هم بذاری در دسترسش تا برای دستیابی به اونا زیاد از جاش بلند نشه
مرغا از کنارش جدا کنم میشه؟جاشم تاریک میکنم
آره
به اون مرغی که کرچ شده دست نزن
بقیه رو از کنارش بردار
سلام ممنون از راهنمایی های ارزشمندتون دو تا سوال دارم اول اینکه مرغ من کرچ شده و پنج تا جوجه درآورده بود که یکیش مرد علایم خاصی نداشت ولی احساس کردم از سرما باشه این یکی هام یه کم بیحالن به نظرتون لازمه تو لونه لامپ بکشم یا مرغ خودش اونا رو گرم میکنه دوم اینکه در چند هفتگی مرغ جوجه هاشو جدا میکنه
سلام صالح عزیز
ببین درسته که مرغ خودش جوجه ها رو گرم میکنه
ولی لازمه که تو یه محیط معتدل نگهشون داری نه خیلی گرم و نه خیلی سرد باشه
چه غذایی بهشون میدی؟
تا 24 ساعت اول تغذیه شون نکردی که؟
سلام ایامیشود تاچندروز که مرغ های دیگه دارن تخم میزارن مرغی که کرچ شده گذاشت باید یک جا گذاشت
سلام ایمان
سوالتوو متوجه نشدم
لطفا واضح تر بپرس
سلام خسته نباشید
به ظاهر مرغم کرچ شده همش میشینه تو جا تخمی و نزدیک یکماهه تخم نکرده …
برای آزمایشی که روی تخم ها میشینه یا نه امروز دوتا تخم ماشینی گذاشتم زیرش .. یکم نشست روشن کاه هارو ریخت دورش ولی بعد یکساعت دیگه نشست.. یعنی تقلید کرچ شدن داره ؟ دیگه نیاز به جدا کردن از خروس و گذاشتن تخم زیرش نیست؟
سلام دوست عزیز
چون تو این دوران انرژی زیادی رو صرف کرچ شدن می کنه و اب و غذای کمی هم مصرف می کنه برای همین باید از کرچی درش بیاری که ضعیف نشه
بعدش با یه رزیم غذایی مقوی تقویتش کتی
در این مورد مقاله ای کهه برات لینک میدم رو بخون : روش های جلوگیری از کرچ شدن مرغ و نحوه شناسایی مرغ کرچ
سلام من مرغ کرچ دارم یه روزه خوابیده صبحش خوابیده بود رو تخم مرغ ها شب دیم کنار تخم مرغ ها خوابیده دلیش چی میتونه باشه چرا رو تخم مرغ ها نخوابیده بود
سلام الناز
آب و دون در دسترسش میذاری؟
شاید بهش استرس وارد شده باشه
و یا برای استراحت از روی تخما بلند شده باشه و به دنبال آب و غذا باشه
برای تحریکش به کرچی باید لونه رو تاریک کنی دماش هم نه خیلی گرم و نه خیلی سرد باشه
به علاوه رطوبت کافی رو داشته باشه
براش یکم خمیر ترش درست کن بده کنار لونه ش هم برگ اسطخدوس یا برگ بابونه بذار
سلام مرغ من کرچ نیست ولی تخم میذاره میشه به زور بذارمش تو لانه بعد تخمم بذارم زیرش می شینه یا نمی شینه ممنون می شم اگر جواب بدید.
سلام دوست عزیز
نه اگه به زور وادارش کنی استرس می گیره
برای همین برای تحریکش به کرچی
لونه رو بذار تو یه محیط نسبتا تاریک
دماش هم متعادل باشه نه زیاد گرم و نه زیاد سرد
یکم خمیر ترش براش درست کن بده
یکیم می تونی کنار لونه برگ بابونه و یا اسطوخدوس بذاری